تاثیر محلول­پاشی سولفات روی در مراحل مختلف رشدی بر عملکرد و غلظت روی دانه گندم در شرایط مزرعه 

مجید عبدلی1* و عزت­اله اسفندیاری2سید بهمن موسوی3 و بهزاد صادق زاده4

چکیده

روی (Zn) موادمغذی معدنی ضروری برای گیاه و انسان است که کمبود آن در رژیم غذایی یک مشکل تغذیه­ای در سراسر جهان به می­باشد. این آزمایش به­منظور بررسی اثر محلول­پاشی سولفات روی در مراحل مختلفی رشد و نموی بر صفات زراعی، محتوای روی دانه و کیفیت تغذیه­ای طراحی شد. این تحقیق طی دو سال زراعی 1392 و 1393 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه مراغه انجام گرفت. گندم نان مورد استفاده، رقم کوهدشت بود که تحت سه تیمار محلو­ل­پاشی در مراحل مختلف رشدی (شامل: بدون کاربرد روی (شاهد)، مرحله ساقه­روی و توام در مراحل ساقه­روی و پرشدن دانه) قرار گرفت. برای محلول­پاشی از ZnSO4.7H2O با غلظت 44/0 گرم روی بر لیتر استفاده شد. محلول­پاشی در مراحل ساقه­روی و پرشدن دانه کارایی بهتری نسبت به محلول­پاشی در مرحله ساقه روی بر عملکرد و اجزای عملکرد گندم داشت. همچنین، محلول­پاشی توام در مراحل ساقه­روی و پرشدن دانه اثر معنی­داری بر شاخص برداشت نداشت ولی سبب افزایش ارتفاع گیاه شد. در این مطالعه محلولپاشی سولفات روی در مرحله ساقه­روی به­طورکلی اثری بر غلظت و محتوای روی دانه نداشت در حالی که اثر قابل توجهی بر عملکرد دانه و اجزای آن داشت. اما محلولپاشی توام در مراحل ساقه­روی و پرشدن دانه در بهبود کمبود روی و افزایش غلظت و محتوای روی دانه موثر بود. با توجه به نتایج بدست آمده در این مطالعه، محلول­پاشی توام در مراحل ساقه­روی و پرشدن دانه برای بهبود عملکرد و غلظت کل و دسترسی زیستی روی دانه بهتر است. بنابراین، نشان دهنده یک عمل زراعی توجیهی برای ارائه روی بیشتر از محصول گندم به مردم ایران و دیگر کشورها است.

کلید واژه ها: روی، پر شدن دانه، گندم، محتوی روی دانه، محلول پاشی

download-pdf1